دانلود انواع انبارهای کارخانه های صنعتی

انواع انبارهای کارخانه های صنعتی مقاله انواع انبارهای کارخانه های صنعتی در 38 صفحه ورد قابل ویرایش

دسته بندی	فنی و مهندسی
فرمت فایل	doc
حجم فایل	15 کیلو بایت
تعداد صفحات فایل	38

انواع انبارهای کارخانه های صنعتی

انواع انبارهای کارخانه های صنعتی:

 1- انبار مواد اولیه

2- انبار قطعات نیمه ساخته

3- انبار قطعات وارده

4- انبار ابزار

5- انبار قطعات یدیکی دستگاهها و ماشین آلات

6- انبار آهن آلات و پروفیلها

7- انبار ملزومات و لوازم مصرفی پرسنل

8- انبار محصول

لازم به توضیح است که تمام این انبارها برای کارخانجات لازم نیست فقط در رابطه با فعالیت خود می توانند انبارهایی را انتخاب کنند.

تعداد انبارهای لازم برای یک کارخانه تولیدی:

بررسی سیستم انبارداری در شرکت صنایع چوب چوفا

انواع انبارهای متفاوتی می توانند کارخانجات برای خود انتخاب کنند ولی مهمتر برای کارخانجات دو نوع انبار مواد اولیه و انبار ابزار و انبار محصول است.

1- انبار مواد اولیه که باید فضای بزرگی را داشته و به دربهای ورود حاصل کارخانه نزدیک باشد تا حمل و نقل اولیه توسط کانتینرهایی حمل مواد راحتر باشد انبار مواد اولیه می تواند انبار ضایعات و قطعات را در خود جای دهد.

2- انبار محصول که در آخرین مرحله تولید هر محصولی که تولید شده و به فروش می رسد در این انبار نگهداری می شود.

کدگذاری کالا( روشهای مختلف کد گذاری):

ایجاد دو یا سیستمی که به وسیله آن اطلاعات و نشانه های مورد نیاز از شخص به شخص دیگر و یا از نقطه ای به نقطه دیگر به صورت خلاصه منتقل می گردد. کدگذاری نام دارد. کلمه کد با معنی رمز و نوشته به کار می رود عمل کدگذاری را میتوان با استفاده از عوامل متعدد از قبیل رنگها، نورها، اشکال، اعداد، حروف، الفبا و یا بصورت ترکیبی است این عوامل انجام داد.

کدگذاری فواید متعددی دارد از جمله جلوگیری از نوشتن جملات طویل و توصیفی و شناسایی ساده و دقیق کالا کمک به استاندارد کردن کالا کمک به جمع آوری اطلاعات صحیح و آماده و محاسباتی ثبت عملیات واردات و صادرات کالا و نگهداری حساب دقیق موجودی انبار توسط ماشینهای محاسب الکترونیکی پیشرفته و صدرو سفارش خرید به طور ساده و مطمئن.

انواع روش کدگذاری:

1- روش ساده یا روش اعداد ترتیبی

2- روش اعداد گروهی

3- روش اعشاری یا دیوئی

4- روش حروفی یا الفبای

5- روش نیمونیک

6- روش مخفی

7- روش کدگذاری مرکب یا روش مخفی

روش کد گذاری یا روش صنعتی:

امروزه روش کدگذاری مرکب یا روش صنعتی متداولترین روشی است که در موسسات و سازمانها مختلف از جمله موسسه ای که در آن تحقیقات یا شروع نموده اند مورد استفاده قرار می دهند. جهت اجرای روش فوق در مرحله اول باید اقدام ذیل به صورت گیرد.

الف) – صورت برداری از انواع کالاهای موجود در انبار در حال پیش بینی آینده بدون لزوم ذکر مشخصات دقیق اجناس ب) – گروه بندی کردن اقلام صورت برداری شده ج) – تخصیص یک عدد برای گروه اصلی و همچنین تخصیص یک عدد برای گروه فردی د) – شماره گذاری کالای موجود در هر گروه فردی به ترتیب و با در نظر گرفتن احتیاجات آنها.

نکته ای که حتما باید به آن توجه داشت این است که تعداد ارقام اعدادیکه هر یک از گروههای اصلی و فرعی و اصل کالا اختصاص داده می شود متناسب با تعداد و تنوع کالاهای مورد نیاز سازان و تعداد گروهها می باشد و بی جهت از ارقام چند عددی استفاده نشود هر چند ارقام استفاده شده کمتر باشد مزایای بیشتری دارد که مهمترین آن راحتی در به خاطر سپردن کد خاص توسط انبار داران خواهد بود.

گروه اصلی

گروه فرعی

اصل کالا

روشهای مختلف استفاده از اجناس انبار:

در انبار اجناس ممکن است وجود داشته باشد که در یک زمان معین بایستی مصرف شود ( مانند روغن) و این زمان با نوشتن تاریخ بر روی بسته بندی مشخص می شود ولی غلب اتفاق می افتد که مقادیر زیادی جنس به علت استفاده نکردن به موقعه تاریخ مصرف آنها گذشته و غیر قابل استفاده اند برای استفاده از اجناس دو سیستم دو روش وجود دارد.

1- سیستم FiFo

2- سیستم LIFO

در سیستم اول (فایو) جنسی که اول وارد شده اول خارج و مصرف می شود و در سیستم دوم ( لایفو) جنسی که آخر از همه وارد شده اول مصرف می شود استفاده از روش لایفو نادرتر بوده و غالبا سیستم فایفو را بکار می برند.

مبنای تهیه صورت های مالی:

صورت های مالی اساساً بر مبنای بهای تمام شده تهیه شده و در موارد مقتضی از ارزشهایی نیز استفاده شده است.

خلاصه اهم رویه های حسابداری

موجودی مواد و کالا به اقل بهای تمام شده و خالص ارزش فروش ارزیابی می شود. بهیا تمام شده موجودی ها براساس روش میانگین تعیین می شود.

درائیهای ثابت مشهود:

دارائیهای ثابت مشهود بر مبنای بهای تمام شده در حسابها ثبت می شود. مخارج بهسازی و تعمیرات اساسی که باعث افزایش قابل ملاحظه در ظرفیت با عمر مفید دارائیهای ثابت یا بهبود اساسی در کیفیت بازدهی آنها می گردد. به عنوان مخرج سرمایه ای محسوب و طول عمر مفید باقیمانده دارائیهای مربوطه مستهلک می شود. هزینه های نگهداری و تعمیرات جزئی هنگام وقوع به عنوان هزینه هیا جاری تلقی و به حساب سود و زیان دوره منظور می گردد.

برای دارائیهای ثابتی که در خلال ماه تحصیل و مورد بهره برداری قرار می گیرد أاستهلاک از اول ماه بعد محاسبه و در حسابها منظور می شود.

ذخیره مزایای پایان خدمت کارکنان:

ذخیره مزایای پایان خدمت کارکنان براساس یک ماه آخر حقوق و مزایای هر یک از کارکنان ( قراردادی) برایهر سال خدمت آنان محاسبه و در حسابها منظور می شود و در پایان سال پرداخت می گردد.

ترتیب و تنظیم فرم های مختلف هنگام دریافت و خروج مواد

ابتدا توسط انباردار مواد مورد نیاز برای کارخانه توسط فرم درخواست خرید مواد نوشته می شود و طی سفارشی که انباردار به امور مالی می کند سفارش خرید مواد می شود.

بعد از خرید مواد وارد انبار می شود و طی فرم رسید انبار که به وسیله سرپرست انبار تکمیل و سپس توسط فرد بازرسی که توسط کارخانه انتخاب شده است به بررسی مواد وارده به انبار و تایید مواد دارد می پردازند و پس از تائید آن برای خطا تولید آماده می شود.

با سفارش دادن خط تولید برای درخواست مواد فرم درخواست مواد از انبار توسط واحد درخواست کننده تکمیل و طی سفارشی به سرپرست انبار تحویل می گردد. سرپرست انبار با خروج مواد از انبار توسط فرم حواله انبار مواد را برای واحد درخواست کننده می فرستد و بوسیله فرم خروج مواد از انبار این کار صورت می گیرد و مواد به خط تولید فرستاده می شود.

بعضی از مواد که توسط فرد بازرس تایید نمی شود توسط فرم برگشت از خرید به کارخانه تولید مواد برگشت داده می شود و از موجودی مواد در انبارها کسر می گردد.

مواد اضافی که در خط تولید به صورت راکد یا مازاد برمصرف قرار می گیرد توسط واحد درخواست کننده طی فرم برگشت مواد به انبار تکمیل و فرستاده می شود. در پایان هر هفته سرپرست انبار گزارشی از موجودی انبار توسط فرم موجودی انبار تکیمل می کنند و برای امور مالی می فرستد تا هنگام درخواست خرید مواد، انبار دار دچار مشکل نشود.

حداقل یک نسخه از فرمهایی که در رابطه با موجودیهای انبار صادر میگردند ( از قبیل حواله انبار یا برگ مصرف کالا، برگ رسید کالا، برگ کالای مرجوعی به انبار، برگ درخواست خرید و …) باید به این قسم ارسال شود.

حسابداری پس از اینکه اطلاعات موجود در هر فرم را کنترل نمود، عملیات مالی لازم برای وارد کردن اطلاعات در دفاتر انجام میدهد.

براساس فرمهای رسیده توسط حسابداری سند صادر میشود.

درج تاریخ ملبغ مقدار و مشخصات دیگر از روی فرم رسیده بر روی سند.

امضا سند به عنوان حسابدار

امضا سند توسط رئیس حسابداری و مدیر امور مالی

درج اطلاعات سند در دفاتر قانونی روزنامه و کل

درج اطلاعات سند در دفتر معین

بایگانی نسخه اول سند به همراهی فرمهای ضمیمه

بایگانی نسخه دوم سند انتقالی به ترتیب شماره مسلسل

بایگانی

اداره خرید

فعالیتهای مربوط به خرید کالا در کارخانه در قسمتی بنام اداره خرید متمرکز است.

این اداره نماینده کارخانه برای تماس با فروشندگان و انجام عملیات مربوط به خرید میباشد.

به طور کلی کالاهای مورد نیاز کارخانه را که توسط این قسمت خریداری میشوند برحسب نحوه خریدشان میتوان به سه گروه تقسیم کرد.

1- کالاهایی که بصورت برنامه ریزی خریداری میشوند.

2- کالاهایی که براساس درخواست خرید از طرف قسمتهای مختلف کارخانه توسط مامور خرید تهیه می شوند.

3- کالاهایی که براساس درخواست خرید از طرف قسمتهای مختلف کارخانه بدون دخالت مامور خرید تهیه می شوند و برای خرید آنها نمیتوان در آغاز سال برنامه ریزی کرد.

خریدهایی که بدون دخالت مامور خرید انجام میگیرند مستلزم انجام عملیاتی بصورت مقدماتی میباشند.

ابتدا اداره خرید نامه هایی به فروشندگان مختلف کالای مورد نظر ارسال نموده از آنها در مورد مشخصات و قیمت کالاهایشان سوال میکند پس از دریافت جواب یکی از فروشندگانی که کالایش مشخصات و قیمت بهتری دارد جهت انجام خرید انتخاب میکند.

برای خریدهایی که براساس برگ درخواست خرید انجام میگیرند اداره خرید عملیات زیر انجام می دهد.

1- پس از دریافت برگ درخواست خرید، برآورد مبلغ لازم برای خرید جنس و در صورت لزوم ارسال آن به حسابداری جهت روشن شدن وضع اعتبار آن

2- در صورت تصویب اعتبار خرید کالا از طرف حسابداری، تصمیم به خرید اجناس با توجه به آیین نامه و شرایط خرید تعیین شده از طرف مدیریت کارخانه

3- ارجاع کار به مامور خرید در صورت امکان ( بودجه برای خرید بنام تنخواه در اختیار مامور خرید گذاشته میشود. پس از اینکه تنخواه مامور خرید به میزان مشخصی رید وی فاکتورهای خرید را به حسابداری تحویل داده و در ازای آن پول دریافت میکند)

بازرسی

برای کنترل کالاهای وارده و یا صادره قسمتی به نام بازرسی وجود دارد. مسئولیت این قسمت کنترل کالاهای وارده و یا صادره از نظر نوع و کمیت میباشد. مثلا پس از بازرسی اگر کالا از نظر کمیت قابل قبول باشد خروج آن بلامانع است و اگر قابل قبول نباشد این قسمت عدم قبول آن را در صورتجلسه بازرسی ذکر میکند تا سریعا به آن رسیدگی شود.

قسمت بازرسی به کالاهایی اجازه خروج میدهد که جواز خروجی را که توسط یک فرد مجاز امضا شده باشد همراه داشته باشند.

در این قسمت فرمی بنام رسید کالا به قسمت بازرسی که به دو صورت وارده و صادره میباشد وجود دارد که مشخصات کالای وارده به کارخانه یا صادره از آن در آنها ثبت شده و در پایان روز یک نسخه از آنها جهت اطلاع مدیریت نزد وی فرستاده میشود.

همچنین دفتری بنام دفتر بازرسی هست که ورود و خروج کالاها در طی روز در آن نوشته میشود.

دستورالعمل اجرایی ورود کالا

1- دریافت و کنترل کالا با فرمهای مربوطه ( مثل برگ درخواست خرید که در دست مامور خرید است)

2- در صورت لزوم وزن کردن کالا بوسیله باسکول و یا شمارش آن

3- ثبت اطلاعات مربوطه در فرم رسید کالا به قسمت بازرسی ( وارده) و دفتر بازرسی صفحه واردات.

4- ارسال کالا به انبار مربوطه همراه یک نفر مامور

5- ثبت شماره مسلسل فرم رسید کالا به قسمت بازرسی ( وارده) زیر فرمهای مربوطه و ثبت شماره های بازرسی

6- ارسال فرمهای مربوطه به قسمتهای ذینفع

دستورالعمل اجرایی صدور کالا

1- کنترل کالا با جواز خروج و فرمهای مربوطه ( مثل برگ برگشت از خرید و…)

2- دادن اجازه برای خروج کالا از کارخانه

3- ثبت شماره دفتر بازرسی و یا شماره مسلسل فرم رسید کالا به قسمت بازرسی (صادره) در زیر فرمهای مربوطه

4- بایگانی جواز خروج

5- ارسال فرمهای مربوطه به قسمتهای ذینفع

دانلود برررسی بودجه و قوانین مربوط به آن

برررسی بودجه و قوانین مربوط به آن مقاله برررسی بودجه و قوانین مربوط به آن در 24 صفحه ورد قابل ویرایش

دسته بندی	علوم انسانی
فرمت فایل	doc
حجم فایل	13 کیلو بایت
تعداد صفحات فایل	24

به نام خدا

مقدمه:

پیدایش بودجه از زبان فرانسه بود که یک کیسه چرمی بود که به آن باجت می‌گفتند بودجه عبارت است از برنامه‌ریزی مالی یک حکومت (جامعه) برای آینده.

اگر بخواهیم عمر بودجه بدانیم تقریباً می‌توان گفت که عمر آن کمتر از صدسال است به مرور زمان که زندگی اجتماعی بیشتر شد و انسانها تشکیل جوامع را دادند و حکومت‌ها شکل گرفتند درنتیجه هرحکومت می‌بایست یک حاکم داشته باشد که این حاکم دو وظیفه مهم داشت که عبارتند بودند از:

1-   تأمین امنیت و عدالت درجامعه    2- حفظ حدود و ثفور و مرزهای آن جامعه

انجام این دو وظیفه هزینه‌های نسبتاً زیادی داشت که این هزینه‌ها از محل املاک و مستغلات حاکم تأمین می‌شد اما به مرور زمان که جوامع پیشرفت کردند این هزینه‌ها بیشتر شد و دیگر حاکم نمی‌توانست این هزینه‌ها را تأمین کند که دراین موقع اندیشمندان سیاسی مالیات را به عنوان یکی از راههای تأمین درآمد دولت پیشنهاد کردند و سیستم حکومت به سیستم حکومت سرمایه‌داری تبدیل شد. دراین زمان وظایف حکومتها از دومورد قبلی به چندین وظیفه تبدیل شد که عبارت بودند از: آموزش، بهداشت، جاده، تأمین اجتماعی، تهیه نیرو، ارتباطات، آب، برق و غیره.

انجام این وظایف هزینه‌های زیادی داشت درصورتی که حکومت درآمد زیادی نداشت یعنی نیازهای و مخارج زیاد بود ولی درمقابل درآمد و منابع کم بود و درنتیجه این مسئله باعث به وجود آمدن بودجه شد که دراین جا کار بودجه عبارت بود از برنامه‌ریزی به طوری که به نحو احسنت از این منابع استفاده شود. زمانی که مالیات به عنوان راه برای تأمین درآمد بکار گرفته شد بعضی‌ها با این امر مخالفت کردند به این دلایل:

1-  کم شدن قدرت خرید                          2- کم شدن مصرف

 3- کم شدن تولید

ولی به تدریج و به مرور زمان متوجه شدند که مالیات بهترین راه از میان راههای پیشنهادی برای تأمین درآمد دولت است.

تعریف بودجه:

بودجه دارای تعاریف بسیار زیادی است که این تعاریف با گذشت زمان بیشتر و بهتر و تکمیل‌تر شدند.

تعریف اولیه بودجه: بررسی دخل و خرج دولت

قانون محاسبات عمومی کشور چهارتعریف از بودجه ارائه کرده است که جدیدترین آن که درتاریخ 1/6/1366 تصویب شده است عبارت است از:

بودجه کل کشور برنامه‌های دولت است که برای یک سال مالی تهیه و حاوی پیش‌بینی درآمدها و سایر منابع تأمین اعتبار و برآورد هزینه‌ها برای انجام علمیاتی که منجر به نیل سیاستها و هدفهای قانونی می‌شود و از سه قسمت به شرح زیر تشکیل می‌شود:

1-   بودجة عمومی دولت که شامل اجزای زیر است:

الف ـ پیش‌بینی دریافتها و منابع تأمین اعتبار

ب ـ پیش‌بینی پرداختهایی که توسط درآمدها درسال مربوطه می‌توانند انجام شوند.

2-   بودجه شرکتهای دولتی و بانکها شامل پیش‌بینی درآمدها و سایر منابع

3-   بودجه موسساتی که تحت عنوانی غیر از عناوین فوق در بودجه منظور می‌‌شود.

انواع بودجه:

1-   بودجه برنامه‌ای                                 2- بودجه دستگاهی

بودجه برنامه‌ای:

 بودجه‌ای که درآن ملاک اعتبار دادن و مبنای دادن اعتبار برنامه‌ها هستند که به هربرنامه مقداری اعتبار تخصیص می‌شود.

بودجه دستگاهی:

مشخص کردن بودجه به طور مجزا برای هر وزارتخانه‌ای را بودجه به صورت دستگاهی گویند که نحوة کار بدین شکل است که دستگاهها درهرناحیه‌ای براساس ابلاغ بودجه، بودجه‌ای را برای سال آینده پیش‌بینی می‌کنند و سپس در مرکز استان کارشناس بودجه، بودجه تمام نواحی و خود مرکز را جمع‌آوری می‌کند و به مجلس می‌فرستد.

عناصر بودجه:

یکسری موضوعات متشابه که درتمامی تعاریف بودجه دیده می‌شوند که عبارتند از:

1-   پیش‌بینی: چون بودجه مربوط به آینده است.

2-   بودجه فقط مخصوص دولت نیست: چون بخش خصوصی نیز می‌تواند برنامه‌ریزی داشته باشد.

3-   بودجه فقط به صورت دستگاهی نیست: مثلاً درکشور ما به صورت برنامه‌ای است.

4-   زمان بودجه لزوماً یک سال نیست: مثل برنامه‌های توسعه چندساله کشورها

5-   تصویب بودجه جزء تعریف بودجه نیست: بلکه یکی از مراحل است.

عوامل بودجه:

1-   درآمد                                             2- هزینه

دولت ابتدا درآمد خود را مشخص می‌کند و سپس با توجه به میزان درآمدش اعتبارات دستگاهی مختلف را تصویب می‌کند که در کشور ما بیشتر درآمد ازطریق فروش نفت است و بودجه به عنوان یک ترازو است که اعتبارات را به عملیات تبدیل می‌کند.

روشهای کلی تأمین درآمد دولت:

1-   درآمد حاصل از مالیات   

2- استقراض (قرض گرفتن): اوراق مشارکت، وام گرفتن

3- عملیات بانکی: درآمد مالی و پولی، انتشار اسکناس

4-  خالصه‌جات: کشاورزی، صنعتی، خدماتی

نظارت قبل و حین خرج:

این نظارت بوسیلة خزانه انجام می‌شود بطوریکه درمورد بودجه‌های ملی بوسیلة خزانه‌داری کل و برای بودجه‌های استانی بوسیلة خزانة معین انجام می‌شود.

نظارت بعد از خرج:

این نظارت به وسیله دیوان محاسبات انجام می‌شود تا ببیند که تمامی خرجها برطبق قانون و با توجه به اعتبارات مصوب انجام شده‌اند یا خیر. این نظارت به وسیله دیوان محاسبات به سه صورت انجام می‌شود:

1-   اداری                       2- قضایی                         3- پارلمانی

نظارت اداری:

طبق قانون محاسبات عمومی کلیه دستگاههای دولتی ملزم هستند که صورت دریافت و پرداختهای هرماه را به انضمام مدارک مربوط تا پایان ماه بعد به دیوان محاسبات ارسال کنند.

نظارت قضایی:

دیوان محاسبات دارای تعدادی مستشاری است که حداقل 3 و حداکثر 7عدد می‌باشند که اگر حسابرسی‌های دیوان محاسبات به جرمی یا خلافی برخورد کنند دیوان محاسبات مستشاری را جهت رسیدگی مجدد اعزام می‌کند.

نظارت پارلمانی:

1- حین اجرای بودجه                          2- نظارت بعد از اجرای بودجه

نظارت حین اجرای بودجه:

این نظارت به وسیله حسابرسهای دیوان محاسبات جهت رسیدگی به کارهای انجام شده توسط ذیحسابی انجام می‌شود.

نظارت بعد از اجرای بودجه:

هنگامی که سال بودجه به پایان رسید حسابرسهای دیوان محاسبات ازطریق همان صورتهایی که ادارات یا ذیحسابی‌ها ارسال کرده‌اند اقدام به رسیدگی می‌کنند و بر همین اساس اقدام به تهیه و تنظیم لایحه تفریق بودجه می‌نماید که این لایحه باید به اطلاع مردم و تصویب پارلمان برسد.

انواع حالتهای بودجه بعد از انجام و پایان سال بودجه:

1)    بودجه متعادل: بودجه‌ای که درآن هزینه‌ها برابر درآمدها باشد.

2)     کسری بودجه: اگر دربودجه هزینه‌ها بیشتر از درآمدها باشد.

3)     مازاد بودجه: اگر در بودجه درآمدها بیشتر از هزینه‌‌ها باشد.

دانلود بررسی آئین نامه آموزش صنایع الکترونیک ایران

بررسی آئین نامه آموزش صنایع الکترونیک ایران مقاله بررسی آئین نامه آموزش صنایع الکترونیک ایران در 36 صفحه ورد قابل ویرایش

دسته بندی	علوم انسانی
فرمت فایل	doc
حجم فایل	24 کیلو بایت
تعداد صفحات فایل	36

بررسی آئین نامه آموزش صنایع الکترونیک ایران

ماده 1- هدف: تدوین ضوابط و مقررات به منظور طی دوره‌های آموزشی بلند مدت و نحوة ارائه تسهیلات بر اساس ضوابط شرکت صنایع الکترونیک ایران برای پرسنل تحت پوشش.

تبصره: کلیة پرسنل رسمی شرکت صنایع الکترونیک ایران اعم از مشمولین قانون آجا، سپاه، وزارت دفاع و شرکتهای تابع به صورت یکسان مشمول بهره‌مندی از مفاد این آیین نامه می‌باشند.

ماده 2- آموزش هر واحد ملزم به تشکیل شناسنامه آموزشی برای کلیه پرسنل تحت پوشش می‌باشد.

ماده 3- تعریف دوره‌های آموزشی بلند مدت: به دوره‌هایی اطلاق می‌شود که پس از طی آن فرد موفق به اخذ مدرک رسمی یا معادل در مقاطع مختلف تحصیلی بر اساس مقطع تحصیلی مصوب وزارت آموزش و پرورش و وزارت فرهنگ و آموزش عالی کشور و با دوره‌های داخلی صا همطراز با این مقاطع گردد.

بخش 1: تعاریف

ماده 4- تسهیلات تحصیلی: به کلیة خدماتی گفته می‌شود که از سوی شرکت به دانشجوی بورسیه، کارمند دانشجو و کارمند دانش‌آموز در زمینة امور آموزشی بلند مدت اعطاء می‌گردد و شامل موارد: بورس، انتساب، مأموریت تحصیلی، کمک هزینة تحصیلی، پرداخت شهریه، هزینة‌ نوشت افزار، وام تحصیلی و . . .  خواهد بود.

مده 5- دانشجوی بورسیه: به افردی اطلاق می‌گردد که در دانشگاهها و مراکز آموزش عالی و آموزشکده فنی شیراز وابسته به شرکت صنایع الکترونیک ایران مشغول به تحصیل بوده و فقط از کمک هزینه تحصیلی شرکت استفاده نموده و مشمول بورس تحصیلی می‌گرددند. بدیهی است شریط و ضوابط مربوطه در زمان بورسیه شدن دانشجویان ملاک خواهد بود. و با تغییر ضوابط و شرایط مورد، عطف به ماسبق نخواهد  شد.

ماده 6- کارمند دانشجو: به کارمند رسمی اطلاق می‌گردد که در یک از دانشگاهها و یا مراکز آموزش عالی مشغول به تحصیل بوده و از تسهیلات تحصیل شرکت برابر مقررات بهره‌مند باشد.

ماده 7- کارمند دانش‌آموز: به کارمند رسمی اطلاق می‌گردد که در یکی از دانشگاهها و یا مراکز آموزش عالی مشغول به تحصیل بوده و از تسهیلات تحصیلی شرکت برابر مقرارت بهره‌مند باشد.

ماده 7- کارمند دانش‌‌آموز : به کارمند رسمی اطلاق می‌گردد که در یکی از مدارس و یا هنرستانها مشغول به تحصیل بوده و از تسهیلات شرکت برابر مقرارت بهره‌مند باشد.

ماده 8- بورس تحصیلی: عبارتست از تسهیلات ویژه شرکت صنایع الکترونیک ایران جهت جذب دانشجویان دانشگاهها و مراکز آموزش عالی و تأمین کادر مورد نیاز علمی شرکت از طریق:

الف- پذیرش دانشجو در آموزشکده‌ها و مراکز آموزش عالی وابسته به شرکت صنایع الکترونیک ایران و پرداخت کمک هزینه تحصیلی در زمان تحصیل (مانند آموزشکدة فنی شیراز).

ب- مصاحبه و انعقاد قرارداد با دانشجویان سایر دانشگاهها و مراکز آموزش عالی و پرداخت کمک هزینه تحصیلی در زمان تحصیل.

ج- قرار داد با دانشگاهها و مراکز آموزش عالی و پذیرش دانشجو از کنکور سراسری سازمان سنجش آموزش کشور (مازاد بر سهمیه سالانه دانشگاه مرجع).

د- بورس تحصیلی خارج از کشور.

تبصره 1- مشمولین بند الف و ب صرفاً کمک هزینه تحصیلی بصورت ماهانه دریافت نموده و زمان تحصیل آنها جزء سنوات خدمتی محسوب نمی‌گردد و پس از اتمام تحصیلات در صورت کسب معدل مورد نظر به استخدام شرکت در خواهند آمد و در غیر اینصورت کمک هزینه‌های آموزشی بطور کامل از  آنان دریافت می‌‌گردد.

تبصره 2- ماده 9

تبصره: این تسهیلات به پرسنل اعطاء می‌گردد که در دانشگاههای دولتی روزانه (خارج از محل جغرافیای خدمتی) در رشته های مورد نیاز پذیرفته شوند.

ماده 10- مأموریت تحصیلی: وضعیت پرسنلی است که به صورت پاره وقت (روزانه و یا ساعتی) از خدمت منفک و جهت ادامه تحصیل به دانشگاه، مؤسسات آموزش عالی، مدارس و یا هنرستانهای مربوطه اعزام می گردند.

بخش 2: ضوابط اعطاء تسهیلات تحصیلی به کارمند دانشجو

ماده 11- لیست رشته‌های تحصیلی مورد نیاز شرکت صنایع الکترونیک ایران در مقاطع تحصیلی (کاردانی، کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکترا و . . . ) و تعداد تقریبی پرسنل مورد نیاز در خرداد ماه هر سال توسط معاونت اداری و معاونت طرح و برنامه از طریق معاونتها/ مدیریتهای آموزشی شرکتهای تابعه تهیه و به منظور آگاهی پرسنل اعلام می‌گردد.

تبصره: مقاطع کارشناسی ارشد و دکترا تابع اخذ مجوز از مبادی  ذیربط می‌باشند.

ماده 12- شرکت کلیه پرسنل در آزمونهای ورودی پس از تکمیل و تأکید فرم مجوز شرکت در آزمون امکان‌پذیر است و صدور هر گونه گواهی یا معرفی نامه جهت ثبت نام در آزمونهای وردی از سوی معاونتهای تابع شرکت، منوط به تکمیل ارائه فرم «مجوز شرکت در آزمون» فرم شماره (1) توسط پرسنل خواهند بود.

ماده 13- در صورت احراز شرایط، پرسنلی که در یکی از رشته‌های تحصیلی مورد نیاز شرکت با در نظر داشتن ماده 11 پذیرفته می‌شوند با تکمیل فرم مربوطه از تسهیلات تحصیلی بهره‌مند می‌گردند. (فرم شماره2)

ماده 14- در صورتیکه پرسنل بدون رعایت ضوابط و مقررات این آیین‌نامه موفق به اخذ مدرک در یکی از مقاطع تحصیلی شوند هیچگونه تعهدی در خصوص ارتقاء خدمتی و حقوقی برای شرکت ایجاد نخواهند کرد.

ماده 15- شرط ارائه تسهیلات تحصیلی به کارمندان داشتن حداقل 2 سال سابقه خدمتی (کار) در شرکت صنایع الکترونیک ایران می‌باشد.

تبصره1- حداقل سابقه خدمتی جهت کارشناسانی که در دوره های کارشناسی ارشد پذیرفته می‌‌شوند یکسال و از کارشناسی ارشد به دکترا بدون سابقه کار تسهیلات ارائه خواهد شد.

تبصره: 2- پذیرفته شدگان در دانشگاه علوم و صنایع دفاعی و آموزشکده فنی شیراز از داشتن شرط سابقه اشتغال بکار معاف می‌باشند.

تبصره 3- پذیرفته شدگان مراکز آموزش عالی در کنکور سراسری بر طبق مادة‌7 بند ج چنانچه به استخدام شرکت در آیند از شرط داشتن سابقه کار معافند.

تبصره 4- فارغ التحصیلان ممتاز (رتبه‌های اول تا سوم در هر رشته ) که به استخدام شرکت در می آیند چنانچه سایر شرایط استفاده از تسهیلات تحصیلی برای ادامه تحصیل داشته باشند، از داشتن سابقه معافند.

ماده 16- حداکثر سابقه کار جهت برخورداری پرسنل از تسهیلات تحصیلی برابر رابطه زیر محاسبه می گردد.

] (حداقل مدت تعهدات ناشی از تحصیل (سال)) 2[ -25 (سال)= حداکثر سابقه خدمت (سال)

بخش1 : آموزشهای عمومی

ماده 3- کلیه کارمندان در بدو خدمت باید یک دوره یک هفته‌ای در طول دورة آزمایشی به منظور آشنایی با قوانین و مقررات و آیین‌نامه‌های ضروری دربارة‌ وضعیت خدمتی خود را طی نمایند. مسئول اجرای این امر معاونت / مدیریت آموزشی و انجام آن در سوابق کارگزینی افراد ضبط می‌گردد.

تبصره: اجرای ماده فوق برای پرسنلی که از 1/1/75 به استخدام صا و شرکتهای تابعه در می‌آیند قابل اجرا است.

ماده 4- معاونتهای اداری لازم است صورت اسامی پرسنل جدیدالاستخدام را حداکثر هر سه ماه یکبار به آموزش مربوطه منعکس نموده تا آموزش  نسبت به برگزاری دوره‌های آموزش عمومی اقدام نماید و صدور حکم قطعی استخدام با اعلام آموزشی مبنی بر موفقیت فرد در دوره، به معاونت اداری و پرسنلی امکان پذیر خواهد بود.

ماده 5- مسئولیت تهیه و تنظیم دروس آموزش عمومی بعهدة واحدهای آموزشی است و این واحدها موظفند مدرسین را از معاونتهای اداری، ایمنی و بهداشت، حاوابه  و . . . جهت تدریس بخدمت بگیرند و مسئولیت یکسان‌سازی محتوی دوره به عهدة پژوهشگاه می‌باشد.

تبصره: واحدهای آموزشی که امکان برگزاری دوره آموزش عمومی را ندارند می‌توانند پرسنل را از خدمت منفک و جهت طی دوره های آموزش عمومی به دیگر شرکتهای تابعه صا مأمور نمایند.

ماده 6- ارزشیابی و برگزاری آزمون در پایان هر دورة آموزش عمومی الزامی است و حداقل نمرة‌ قبول، نمرة 60 از 100 می‌باشد.

ماده 7- گواهی پایان دورة‌ آموزشی عمومی جزو مدارک الزامی پرونده پرسنلی بوده و پرونده‌هائی که فاقد آن باشند از نظر صا ناقص تلقی گشته و معاونت اداری هر شرکت/ صـنایع ملزم است با هماهنگی آموزش نسبـت به تکمیل مدارک اقدام نماید.

ماده 8- هزینه برگزاری دوره‌های عمومی بایستی در بودجة سالانه هر واحد آموزشی پیش‌بینی گردد.

بخش 2: آموزشهای اختصاصی

ماده 9- آموزشهای اختصاصی به آموزشهایی گفته می‌شود که اطلاعات و معلومات پرسنل را در مشاغل مورد تصدی افزایش داده و با معلوماتی که پرسنل بعد از گذراندن دوره کسب می‌نمایند راندمان کار و مهارتشان در انجام وظایف شغلی بهبود می‌یابد و زمینه‌های رشد و ارتقاء وی را فراهم می‌نماید.

ماده 10- بمنظور ارائه آموزشهای اختصاصی، آموزش هر شرکت/ صنایع ملزم است دوره‌ها را به دو صورت زیر برنامه‌ریزی و اجرا نماید:

الف- از طریق برگزاری دوره‌های کوتاه مدت در مجموعة تحت پوشش.

ب- از طریق اعزام پرسنل به سایر مراکز آموزشی کشور و خارج از کشور با اجرای ضوابط مربوطه.

تبصره: معرفی پرسنل جهت شرکت و یا اعزام به دوره‌های آموزش با اخذ نظریه مدیر ذیربط می‌باشد.

ماده 11- در ارائه آموزشهای اختصاصی مهمترین فاکتور داشتن ارتباط شغلی پرسنل آموزش گیرنده با موضوع آموزش به تشخیص معاون/ مدیر آموزش است و ارائه هر گونه تسهیلات (مأموریت ساعتی، شهریه و . . .) در صورت عدم ارتباط شغلی خلاف مقررات آموزشی تلقی می‌گردد.

ماده 12- تعیین نیازهای آموزشی کوتاه مدت و تنظیم برنامه سالانه (شش ماهه اول و شش ماهه دوم) در اجرای ماده 11 و پیش‌بینی بودجه مورد نیاز این برنامه در بودجه سالانه هر واحد آموزش الزامی است. مسئول اجرای هر دو مورد، معاونت/ مدیریت آموزش صنایع یا شرکت می‌باشد.

دانلود بررسی آزمایشگاه الکترونیک صنعتی (کاربرد الکترونیک قدرت)

بررسی آزمایشگاه الکترونیک صنعتی (کاربرد الکترونیک قدرت) مقاله بررسی آزمایشگاه الکترونیک صنعتی (کاربرد الکترونیک قدرت)در 23 صفحه ورد قابل ویرایش

دسته بندی	فنی و مهندسی
فرمت فایل	doc
حجم فایل	14 کیلو بایت
تعداد صفحات فایل	23

بررسی آزمایشگاه الکترونیک صنعتی (کاربرد الکترونیک قدرت)

کاربرد الکترونیک قدرت

از سالها پیش ، نیاز به کنترل قدرت الکتریکی در سیستم های محرک موتورهای الکتریکی و کنترل کننده های صنعتی احساس می شد . این نیاز ، در ابتدا منجر به ظهور سیستم وارد - لئونارد شد که از آن می توان ولتاژ dc متغیری برای کنترل محرکهای موتورهای dc به دست آورد . الکترونیک قدرت ، انقلابی در مفهوم کنترل قدرت ، برای تبدیل قدرت و کنترل محرکهای موتورهای الکتریکی ، به وجود آورده است .

الکترونیک قدرت تلفیقی از الکترونیک ، قدرت و کنترل است . در کنترل ، مشخصات حالت پایدار و دینامیک سیستم های حلقه بسته بررسی می شود . در قدرت ، تجهیزات ساکن و گردان قدرت جهت تولید ، انتقال و توزیع قدرت الکتریکی مورد مطالعه قرار می گیرد . الکترونیک درباره قطعات حالت جامد و مدارهای پردازش سیگنال ، جهت دستیابی به اهداف کنترل مورد نظر تحقیق و بررسی می کند . می توان الکترونیک قدرت را چنین تعریف کرد : کاربرد الکترونیک حالت جامد برای کنترل و تبدیل قدرت الکتریکی .ارتباط متقابل الکترونیک قدرت با الکترونیک ، قدرت و کنترل در شکل نشان داده شده است .

الکترونیک قدرت مبتنی بر قطع و وصل افزارهای نیمه هادی قدرت .با توسعه تکنولوژی نیمه هادی قدرت ، توانایی در کنترل قدرت و سرعت و وصل افزارهای قدرت به طور چشمگیری بهبود یافته است . پیشرفت تکنولوژی میکروپرسسور / میکروکامپیوتر تاثیر زیادی روی کنترل و ابداع روشهای کنترل برای قطعات نیمه هادی قدرت داشته است . تجهیزات الکترونیک قدرت مدرن از (1) نیمه هادیهای قدرت استفاده می کند  که می توان آنها را مانند ماهیچه در نظر گرفت ، و (2) از میکروالکترونیک بهره می جوید که دارای قدرت و هوش مغز است .

الکترونیک قدرت ، جایگاه مهمی در تکنولوژی مدرن به خود اختصاص داده است و امروزه از ان در محصولات صنعتی با قدرت بالا مانند کنترل کننده های حرارت ،نور ، موتورها ، منابع تغذیه قدرت ، سیستم های محرک وسایل نقلیه و سیستم های ولتاژ بالا (فشار قوی) با جریان مستقیم استفاده می کنند . مشکل بتوان حد مرزی برای کاربرد الکترونیک قدرت تعین کرد ، بویژه باروند موجود در توسعه افزارهای قدرت و میکروپروسسورها ، حد نهایی الکترونیک قدرت نا مشخص است . جدول زیر بعضی از کاربردهای الکترونیک قدرت را نشان می دهد .

تاریخچه الکترونیک قدرت

تاریخچه الکترونیک قدرت با ارائه یکسو ساز قوس جیوه ای ، در سال 1900 شروع شد . سپس ، به تدریج یکسو ساز تانک فلزی ، یکسو ساز لامپ خلاء با شبکه قابل کنترل ، اینگنیترون ، فانوترون ، و تایراترون ارائه شدند . تا دهه پنجاه برای کنترل قدرت از این افزارها استفاده می شد .

اولین انقلاب در صنعت الکترونیک با اختراع ترانزیستور سیلیکونی در سال 1948 توسط باردین ، براتین ، و شاکلی ، درآزمایشگاه تلفن بل ، آ‎غاز شد . اغلب تکنولوژی های الکترونیک پشرفته امروزی مدیون این اختراع است . در طی سالها ، با رشد و تکامل نیمه هادیهای سیلیکونی ،‌میکروالکترونیک جدید به وجود آمد . پیشرفت غیر منتظره بعدی نیز ، در سال 1956 در آزمایشگاه بل به وقوع پیوست ، اختراع ترانزیستور تریگردار PNPN ، که به تایریستور یا یکسوساز قابل کنترل سیلیکونی (SCR)  معروف شد .

 انقلاب دوم الکترونیک در سال 1958 با ساخت تایریستور تجاری توسط کمپانی جنرال الکتریک ، شروع شد . این آغاز عصر نوینی در الکترونیک قدرت بود . از آن زمان ، انواع مختلف افزارهای نیمه هادی قدرت و تکنیکهای گوناگون تبدیل قدرت ابداع شده است . انقلاب میکروالکترونیک توانایی پردازش انبوهی از اطلاعات را با سرعتی باورنکردنی به ما داده است . انقلاب الکترونیک قدرت ، امکان تغییر شکل و کنترل قدرتهای بالا رابا راندمان فزاینده ای فراهم ساخته است .

امروزه با پیوند الکترونیک قدرت ، ماهیچه ، با میکروالکترونیک ، مغز ، بسیاری از کاربردهای بالقوه الکترونیک قدرت ظهور می کند و این روند به طور مستمر ادامه خواهد یافت . در سی سال آینده الکترونیک قدرت انرژی الکتریکی را در هر نقطه از مسیر انتقال، بین تولید و مصرف ،‌تغییر شکل می دهد و به صورتی مناسبی تبدیل    می کند . انقلاب الکترونیک قدرت از اواخردهه هشتاد و اوایل دهه نود تحرک تازه ای یافته است .

الکترونیک قدرت و محرکهای الکتریکی چرخان

از سالهای 1950 به بعد تکاپوی شدیدی در توسعه ، تولید ، و کاربرد وسایل نیمه هادی وجود داشته است . امروزه بیش از 100 میلیون وسیله در هر سال تولید می شود و میزان رشد آن بیشتر از 10 میلیون وسیله در سال است . این تعداد به تنهایی مشخص کننده اهمیت نیمه هادیها در صنایع الکتریکی است .

کنترل بلوکهای بزرگ قدرت توسط نیمه هادیها از اوایل سال های 1960 شروع شد .بلوکهای بزرگ قدرت که قبلاً به چندین کیلو وات اطلاق می شد ، امروزه متضمن چندین مگا وات است .

رگولاتورهای افزاینده

در رگولاتورهای افزاینده ولتاژ خروجی بزرگتر از ولتاژ ورودی است . بنابراین نام «افزاینده » برای ان انتخاب شده است . کار مدار را می توان به دو حالت تقسیم کرد . حالت 1 هنگامی آغاز می شود که ترانزیستور M1 در t=0 روشن شود . جریان ورودی که در حال افزایش است از طریق سلف L و ترانزیستور Q1 جاری می شود . حالت 2 وقتی شروع می شود که ترانزیستور M1 در t=t1 خاموش شود . جریانی که از ترانزیستور عبور می کرد حال از طریق L,C بار دیود Dm جاری می شود .  جریان سلف تا هنگامی که که ترانزیستور M1 دوباره در سیکل بعدی روشن شود افت        می کند . انرژی ذخیره شدهدر سلف L به بار منتقل می شود .

رگولاتور افزاینده بدون ترانسفورمر می تواند ولتاژ خروجی را افزایش دهد . این رگولاتور به علت استفاده از یک ترانزیستور راندمان بالایی دارد . جریان ورودی پیوسته است . ولی باید جریانی با پیک بالا از ترانزیستور قدرت عبور کند . ولتاژ خروجی نسبت به تغییرات دوره کار کرد K بسیار حساس است و این باعث مشکل بودن تثبیت رگولاتور می شود . متوسط جریان خروجی با ضریب (1-K) از متوسط جریان سلف کمتر است و مقدار موثر جریان عبوری از خازن فیلتر بسیارزیاد است . این امر باعث کاربرد فیلتر خازنی و سلفی بزرگتری نسبت به خازن و سلف رگولاتور کاهنده می شود .

رگولاتورهای کاهنده - افزاینده

رگولاتورهای کاهنده - افزاینده می تواند ولتاژ خروجی کمتر یا بیشتر از ولتاژ ورودی تامین کند . به همین دلیل نام  «کاهنده - افزاینده » برای آن انتخاب شده است . پلاریته ولتاژ خروجی مخالف پلاریته ولتاژ ورودی است . این رگولاتور به نام رگولاتور معکوس کننده نیز مشهور است .

کار مدار را می توان به دو حالت تقسیم کرد . در حالت 2 ترانزیستور Q1 روشن است و دیود Dm در گرایش معکوس قرار دارد . جریان ورودی که در حال افزایش است از طریق سلف L و ترانزیستور Q1 جاری می شود . در حالت 2 ترانزیستور Q1 خاموش می شود و جریان که قبلاً از طریق سلف L جاری بود از راه L.C.Dm و بار جاری می شود . انرژی ذخیره شده در سلف L به بار منتقل می شود و جریان سلف تا هنگامی که ترانزیستور Q1 دوباره سیکل بعدی روشن شود بار منتقل می شود و افت می کند .

دانلود بررسی اصطلاحات اقتصادی از نظر اسلام

بررسی اصطلاحات اقتصادی از نظر اسلام مقاله بررسی اصطلاحات اقتصادی از نظر اسلام در 42 صفحه ورد قابل ویرایش

دسته بندی	علوم انسانی
فرمت فایل	doc
حجم فایل	27 کیلو بایت
تعداد صفحات فایل	23

بررسی اصطلاحات اقتصادی از نظر اسلام

واژة اصلاحات : 

اصلاح در لغت عرب ضد افساد شمرده و اصلاح شی‌ء بعد از آن افساد آن را به اقامه و برپاداشتن آن معنا کرده‌اند. در فرهنگ‌نامه‌ سیاسی و اقتصادی و نیز در لغت‌نامة دهخدا، اصلاحات به مجموعة تغییرهایی گفته‌ می‌شود که در جهت بهبود اوضاع اجتماعی، در چارچوب نظام تثبیت شده انجام می‌گیرد.

در قرآن کریم، واژة اصلاح و افساد و مشتقات این دو مکرر به کاررفته است. در اصطلاح قرآنی، اصطلاحات اجتماعی به کوشش برای تحقق آموزه‌ها و دستورهای اجتماعی اسلام اطلاق می‌شود و مصلح به کسی گفته می‌شود که در راه تحقق شریعت الهی بکوشد؛ از این رو، پامبران در قرآن مصلح نامیده شده‌اند. در مقابل، مفسد به کسی گفته می‌شود که از تحقق آموزه‌ها و احکام الهی جلوگیری کند. علامة طباطبایی در ذیل آیة 205 سورة بقره: و اذا تولی سعی فی الارض لیفسدفیها؛ «و چون برگردد (یا ریاستی یابد) بکوشد تا در زمین فساد کند» - که درباره منافقان وارد شده – می‌نویسد:

مقصود از فساد، فساد در تشریع است؛ زیرا خداوند آن چه را در دین وجود دارد، برای اصلاح اعمال بندگان تشریع کرده است تا در نتیجه آن، اخلاق و ملکات نفوس آنان را اصلاح کند و به سبب آن، جان انسان و جامعة بشی اصلاح شود و انسان‌ها به سعادت در دنیا و آخرت دست یابند.

بر این اساس، اصطلاحات در قرآن نیز به معنای تغییر در جهت بهبود اوضاع اجتماعی است؛ با این تفاوت که از دیدگاه قرآن، بهبود وقتی پدید می‌آید که احکام خداوندا اجرا شود.

حضرت امیر (ع) نیز واژة اصلاح و مشتقاتش آن را در خطبه‌ها و کلمات خود مکرر به کاربرده و بیش‌تر به معنای لغوی آن را اراده کرده است؛ ولی در موار دی که مقصود وی به اصلاحات اجتماعی ناظر بوده، کلمة اصلاحات را در همان مفهوم قرآنی‌اش به کار برده است. امام هدف از حکومت خود را چنین بیان می‌دارد:

بار خدایا! تو می‌دانی، آن چه از ما سرزد، نه برای همچشمی بود و نه رقابت در قدرت و نه خواستیم از این دنیا ناچیز چیزی افزون به چنگ آوریم؛ بلکه می‌خواستیم نشانه‌های دین تو را که دگرگون شده بود، بازگردانیم و بلاد تو را اصلاح کنیم تا بندگن ستم دیده‌ات در امان مانند و آن تعطیل شده بود، جاری گردد.

حضرت، امنیت بندگان ستم دیده و برپا شدن حدود الهی را اثر بازگرداندن سنت‌های خداوند و اصلاح سرزمین‌های بیان کرده است. به طور مسلم، مقصود ازاصلاح در این سخن، اصلاح نظام اجتماعی حاکم بر سرزمین‌های مسلمانان با اجرای قرآن و سنت پیامبر است؛ زیرا چنین اصلاحی، چنان آثاری در پی‌ دارد و مقصود، اصلاح فیزیکی (عمران و آبادی) سرزمین‌ها نیست؛ لذا در کلام دیگری، هدف خود را از پذیرش حکومت، بر پاداشتن حدود الهی و تحقق شریعت اعلام کرده، می فرماید:

خدایا! تو می‌دانی که من فرمانروایی و نشستن برکرسی پادشاهی و ریاست را اراده نکرده‌ام و آن چه اراده کرده‌ام فقط به پاداشتن حدود و تحقق شرع تو و قرار دادن امور در جای خود و رساندن حقوق به صاحبان‌ آن‌ها و حرکت براساس روش پیامب رو راهنمایی گمراه به انوار هدایت تواست.

در بینش امام، جامعه هنگامی به اصلاح می‌رسد که حق در آن برپا شود. این حقوق نیز به وسیلة خداوند متعال تعیین می‌شود. شریعت الهی احکا و قوانینی را دربر دارد که بیان‌گر حقوق‌ مذکور است. براین اساس، شریعت الهی احکام و قوانین را دربر دارد که بیان‌گر حقوق مذکور است. براین اساس، می‌توان نتیجه گرفت که از دیدگاه حضرت، جامعه وقتی اصلاح می‌شود که شریعت الهی تحقق یابد. امیرمؤمنان (ع) می‌فرماید که خداوند متعال برای مردم حقوقی را در برابر یکدیگر وضع‌کرده و بزرگ‌ترین حقوق، حق والی بر رعیت و حق رعیت بر والی است:

پس رعیت صلاح نپذیرد؛ الا والیان صلاح پذیرند و والیان به صلاح نیایند؛ مگر به راستی و درستی رعیت. زمانی که رعیت حق خود را نسبت به والی بگزارد و والی نیز حق خود را نسبت به رعیت ادا نماید، حق در میان آن‌ها عزت می‌یابد و طرق واضح دین برپا می‌شود و نشانه‌های عدالت استقامت می‌یابد و سنت های پیامبر در مسیر خود افتد و اجرا گردد و در نیجه، روزگار اصلاح شود.

روشن است که اصلاح روزگار، کنایه از اصلاح جامعه است؛ بنابراین، حضرت امیر (ع) برپا شدن حقوق را در جامعه، سبب اصلاح آن می‌شمارد؛ از این‌رو، می‌توان گفت از دید او اصلاحات به مفهوم اقامة حقوق در جامعه است. حضرت در کلام دیگری می‌فرماید:

فی حمل عبدالله علی احکام الله الحقوق و کل الرفق؛ «در واداشتن بندگان خداوند بر احکام الهی، استیفای حقوق و کمال لطف وجود دارد».

بر این اساس، از دیدگاه امام، اقامة شریعت الهی که موجب استیفای حقوق است، اصلاحات نامیده می‌شود. یادآوری این نکته لازم است که پیامبر در طول زندگی و حکوت خود در مدینه، احکام و آموزه‌های اجتماعی اسلامی را بیان واغلب آن‌ها را اجرا کرد. پس از وفات وی تا وقتی امام علی(ع) حکومت را عهده‌دار شد، مردم و جامعة اسلامی به تدریجی از اسلام فاصله گرفتند و بدعت‌ها، احیای سنت‌ها و اصلاح انحرافات بود. این، در حقیقت اصلاح بعد از افساد است که در لغت عرب به آن «اقامه» می‌‌گویند؛ بنابراین، با توجه به بدعت‌هایی که تازمان حضرت علی (ع) در سنت حضرت رسول (ص) پدید آمده بود، و معنای خاصی که از ما نیز درپی آن هستیم، می‌توان گفت: مقصود امیرمؤمنان (ع) از اصلاحات، حذف بدعت‌های و احیای دوبارة سنت‌های پیامبر است. در مقالة حاضر ، این مفهوم از اصلاحات از دیدگاه امام مد نظر است که با مفهوم اصلاحات در قرآن و نیز معنای لغوی «اقامه» هماهنگ است.

واژة اصلاحات اقتصادی:

امروزه واژة اصلاحات اقتصادی در دومعنا به کار می‌رود: 1. مجموعة اقدام‌هایی که برای آزاد‌سازی اقتصاد و خصوص سازی و کم کردن دامنة دخالت‌های دولت در اقتصاد صورت می‌پذیرد؛ 2. مجموعة اقدام‌هایی که برای رفع مشکلات اقتصادی چون تورم، بیکاری، کمبود سرمایه‌گذاری و توزیع نابرابر درآمد و مانند آن انجام می‌شود.

همان گونه که پیش‌تر گفتیم، حضرت امیر (ع) واژة اصلاحات اقتصادی را به کار نبرده است؛ ولی براساس آن‌چه دربارة اصلاحات از دیگاه وی بیان کردیم، می‌توان گفت: اصلاحات اقتصادی از دیدگاه امام، به معنای احیای دوبارة آموزهای اسلام و مبارزه با بدعت‌‌ها و انحراف‌ها و حوزة اقتصاد است. اصلاحات اقتصادی و مفهوم پیشین با اصلاحات اقتصادی در عصر ما رابطه‌ای تنگاتنگ و در عین حال پنهان دارد؛ از این رو، نیازمند توضیح است. اصلاحات اقتصادی به مفهوم «مجموعة اقدام‌ها برای بهبود اوضاع اقتصادی و رفع مشکلات چون تورم، بیکاری ناعادلانة ثروت و درآمد»، با اصلاحات اقتصادی به مفهوم «احیای دوبارة آموزه‌ها و دستورهای اسلام در حوزة اقتصاد» به یک شرط مترادف می‌شوند و آن شرط، این است که باورکنیم عمل به دستورهای اسلام، در همة عرصه‌ها از جمله در حوزة اقتصاد، سبب حل مشکلات جامعه می‌شود و این مطلبی است که حضرت در ابتدای نامة خود به مالک اشتر به‌ آن تصریح فرموده است.

از این رو، حضرت در طول حکومت خود، همواره با ظالم ستیز کرده، ریشه‌های فقر و نابرابری را یکی پس از دیگری می‌خشکاند و با انحراف‌های پیش‌گفته نیز با صراحت و قاطعیت مبارزه می‌کرد و در جهت اصلاح آن‌ها اقدام‌های ذیل را انجام می داد.

الف. عزل کارگزاران ناصالح و انتخاب عمال صالح

ما به اقدام از بعد اقتصادی می‌نگریم و تأثیر آن را در توزیع درآمدها و ثروت‌های جامعه بررسی خواهیم کرد. حضرت در نخستین سخنان پس از بیعت، تصمیم خود را بر تغییر کارگزاران اعلام کرد و فرمود:

سوگند به کسی که محمد را به حق فرستاده است، در غربال آزمایش به هم در آمیخته و غربال می‌شوید تا صالح از فاسد جداگردد یا همانند دانه‌هایی که در دیگ می‌ریزند تا چون به جوش آید، زیر  و زبر شوند. پس، پست‌ترین شما بالاترین شما شود و بالاترینتان پست‌ترینتان. واپس ماندگانتان پیش افتند و پیش گرفتگانتان واپس رانده شوند..

و پس از آنکه، فرمان عزل همة عمال عثمان را به جز ابوموسی اشعری صادر و  افراد دیگری را جایگزین آنان کرد. قیس بن سعد بن عباده انصاهری را استاندارد مصر، عثمان‌بن حنیف انصاری را استاندار بصیره، عماره بن شهاب را استاندار کوفه و عبدالله بن عباس را استاندار یمن و سهل بن حنیف را استاندار شام کرد، و برای بقیة مناطق نیز والیانی برگزید و افرادی را نیز مأمور اخذ خراج و صدقات مناطق مختلف نمود.

کارگزاران برگزیدة حضرت علی (ع) را به طور کلی به سه دسته می‌توان تقسیم کرد:

1.  کاگزاران متدین و مورد اطمنیان چون مالک اشتر، عبدالله بن عباس و قیس بن سعدبن عباده که دارای صلاحیت های لازم برای ادارة اموز نیز بودند.

2.   کاگزاران متدین ومورد اطمینان چون محمدبن ابی‌بکر، ابوایوب انصاری، سهل‌بن حنیف و عبید الله بن عباس و عثمان بن حنیف که در ادارة امور از قوت و صلاحیت‌های لازم برخوردار نبودند.

1.  کاگزاران غیر متدین مانند زیادبن ابی منذربن جارود، نعمان بن عجلان، یزد بن حجیه و مصقله بن هیبره و قعقاع بن شور که دارای تخصص و قدرت مدیریت بودند.

ممکن است این پرسش مطرح شود که چرا امام علی (ع) برای ادارة امور از گروه دوم و سوم استفاده می کرد. پاسخ این پرسش در واقعیت های تلخ زمان او نهفته است. در آن زمان، مناطق بسیاری تحت سیطره حکومت اسلامی بود؛ در حالی که افراد دستة اول انگشت‌شمار بودند؛ از این رو، حضرت چاره‌‌ای جز استفاده از دستة دوم و سوم نداشت؛ ولی برای آن که خطای این دو گروه به ویژه گروه سوم به کم ترین حد برسد، برکردار آن‌ها به دقت نظارت و فرد خطا کننده را به شدت مجازات می‌کرد.

ب. مراقبت‌ از کارگزاران و تنبیه خطاکار

امام به شدت بررفتار کاگزاران خود نظارت می‌کرد و برای این کار جاسوسانی را چون کعب‌بن مالک گمارده بود. در عهد نامة او به مالک اشتر نیز آمده است:

در اعمال کارگزاران خود کاوش نمای و جاسوسانی از مردم راستگوی و وفادار به خود برآنان برگمار؛ زیرا مراقبت نهایی تو در کارهایشان آنان را به رعایت امانت و مدارا د رحق رعیت وا می دارد و بنگر تا یاران کارگزارانت تو را به خیانت نیالایند. هرگاه یکی از ایشان دست به خیانت گشود و اخبار جاسوسان در نزد تو به خیانت او گرد آ‌د و همه بدان گواهی دادند، همین خبرها تو را بس است. باید به سبب خیانتی که کرده، تنش را به تنبیه بیازاری و از  کاری که کرده است، باز خواس نمایی؛ سپس خوار و ذلیلش سازی و مهر خیانت بر او زنی و ننگ را بر گردنش آویزی.

حضرت امیر (ع)، خود، سفارش هایش به مالک را عملی می کرد. در تاریخ، موارد متعددی نقل شده که حضرت از خطای کاگزاران خود آ‌گاه شده و آن ها را توبیخ یا تنبیه کرده است. نامه های متعددی در نهج البلاغه بر همین مطلب گواه است. علت خطای برخی کارگزاران و نظارت شدید و توبیخ حضرت را پیش‌تر بیان کردیم. امیرمؤمنان (ع) با توجه به تعداد اندک افراد مؤمن و مدیر، و گستردگی حکومت اسلامی چاره‌ای جز این نداشت.

ج. استردادبیت المال

حضرت امیر (ع) دو روز پس از بیعت، خطبه‌ای خواند و در آن، تصمیم خود را برای استرداد بیت‌المال، به مردم اعلام کرد:

همانا هر زمینی (از زمین‌های بیت المال) را که عثمان بخشیده و هرمالی از اموال خدا را .که به افراد داده است، به بیت المال برمی گردد؛ زیرا حق پیشین را چیزی باطل نمی کند. اگر چیزی راکه عثمان بخشیده، کابین زنان کرده و در شهرها پراکنده ساخته باشند، به جای خود بازخواهم گرداند؛ زیرا در دادگری گشایش است و آن که از دادگری به تنگ آید، از ستمی که بر او می‌ورزد، بیش‌تر به تنگ آید؛

سپس فرمان داد تا همه سلاح‌ها و شتران صدقه راکه در خانة عثمان بود، به بیت المال برگردانند و از تصرف در دارایی های عثمان بپرهیزند و هرجا به بیت المال برخوردند که جزو بخشش های عثمان بود، آن را برگردانند.

د. تقسیم بیت المال به طور مساوی

حضرت علی (ع) همان گونه که در ابتدا اعلام فرمود، هدفش احیای سنت پیامبر و از بین بردن بدعت ها بود؛ از این رو، در تقسیم بیت المال نیز به پیامبر اقتدا و صدقات را صرف اصناف خاصی که در قرآنم ذکر شده، و فی‌ء را به طور مساوی بین مردم تقسیم می‌کرد. در روز دوم خلافت خود، ضمن خطبه ای که خواند، فرمود:

آگاه باشید! هر مدری از مهاجران و انصار از اصحاب رسول خدا (ص) که خود را به سبب هماهی اشت با پیامبر برتر از دیگران می بیند، بداند که برتری روشن در روز آخرت نزد خدا و ثواب و پاداش آن برعهده او است. هر مردی که دعوت خدا و رسولش را پذیرفته و روش ما را تصدیق و به دین ما وارد شده و به قبلة ما رو کرده است، همانا حقوق و حدود الهی بر او واجب می شود؛ بنابراین، شما بندگان خدایید و این دارایی ها نیز از آن خدا است که بین شما به طورمساوی تقسیم می شود. هیچ کس را بر دیگری برتری نیست.